14/11/2006 - sigaradan kurtulma yolları
En kolay nasıl kurtulurum?
Sigara içenleri bırakmaya teşvik etmek ve bilgilendirmek amacıyla hazırlanan rehberde çeşitli tavsiyeler yer alıyor. İşte rehber:
Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan rehber, il sağlık müdürlükleri aracılığıyla tüm hastanelere dağıtılacak.
Rehberde, herkesin sigarayı bırakabileceği, bunun için, ilk işin 'bırakma günü'ne karar vermek olduğu belirtiliyor.
Kişinin, bırakma gününü kendi için önemli olan ve hatırlamakta zorlanmayacağı doğumgünü, evlilik yıldönümü gibi özel günler arasından seçmesi ve yakın çevresine ilan etmesi önerildi.
Sigarayı bırakmanın ilk etkileri sıralandı:
''Bıraktığınız ilk günden itibaren, artık karbonmonoksitli hava solumadığınız için eritrositleriniz dokularınıza oksijeni yeniden ve tam kapasite ile taşıyabilecek.
6 binden fazla zehirli maddeyi gün boyunca solumayacaksınız.
Dolayısıyla iştah bozuklukları, solukluk, çabuk yorulma başta olmak üzere bir çok sağlık sorununuz bir anda düzelecek,
Yüzünüzdeki çizgiler hafifleyecek,
Gözaltınızdaki torbalanmalar inecek,
Sesinizdeki kalınlaşma ve bozulma düzelecek,
Nefesiniz küllük gibi değil, normal insan gibi kokacak.''
Sabır ve bırakmanın getireceği zorlukların nasıl aşılacağı konusunda bilinçli olmanın yeterli olduğu belirtilen rehberde, sigara içme isteğinin zayıflayacağı ve söneceği vurgulandı.
Sigara içme isteğinin 3-5 dakika süreceği ve zamanla yok olacağı da anlatılan rehberde, sigarayı bırakmak isteyen kişinin daha yüksek başarı elde etmek için sağlık kuruluşlarından yardım alabileceği belirtildi.
Rehberde, sigarayı bırakanlara, kilo almamak için beslenmeye özen göstermeleri ve spor yapmaları da önerildi.
Kararlı olmak önemli
Sigarayı bırakmanın ilk deneme de başarısız olmasının 'doğal olduğu' belirtilen rehberde, kararlı olunması gerektiği de hatırlatıldı.
Sigarayı bırakmaya karar veren kişinin kendini ödüllendirmesi de önerilen rehberde, bunun sigara içilmeden tamamlanan ilk günün, ilk haftanın, ilk ayın sonunda tekrar edilmesinin yararlı olacağı da belirtildi.
Rehberde, sigarayı bırakmak isteyenlerin, bu kararın nedenlerini önem sırasına göre bir kağıda yazarak yanında taşımaları da isteniyor.
Evdeki sigara, çakmak, küllük gibi nesnelerin atılması ya da gözden uzaklaştırılması da tavsiye edilen rehberde, sigara içme isteğinin birçok uyaranın etkisiyle ortaya çıktığı vurgulandı.
Sigarayı bıraktıktan sonra yapılması gerekenler:
''3-5 dakika süren içme isteği dalgaları geldiğinde yanınızda taşıdığınız, üzerine bırakma nedenlerinizi kaydettiğiniz kağıdı çıkartıp, zihninizi bırakma nedenlerinize yoğunlaştırın.
Bulunduğunuz yer ve durumu değiştirin. Dikkatinizi başka şeylere yöneltmeye çalışın, yerinizden kalkıp gezinin, meyve suyu ya da su için, bir arkadaşınızla birkaç dakika sohbet edin.
Ellerinizi ve zihninizi meşgul edecek yeni uğraşlar bulun.
Kolay ulaşılabilir bir yerde meyve ve sebze bulundurun.
Sigara içme isteği uyandıracak arkadaş çevresi ve ortamlarından bir süre uzak kalmanız bırakma başarısını sürdürmenizde etkili olacaktır.
Düzenli spora başlayın.
Kaldırabileceğinizden fazla sorumluluk yüklenmekten kaçının. Günlük işlerinizi yaparken zamanınızı iyi kullanmaya çalışın. İşlerinizi son güne bırakmayın. Sizi strese sokabilecek kişilerden uzak durun ve her olayda mutlu olacak pozitif bir yön arayın.
Kendinizi keşfedin, zayıf ve güçlü yönlerinizi gözden geçirin, güçlü olanyanlarınızı öne çıkarın ve bunlarla övünün. Bıraktıktan sonra geçen süre ne olursa olsun bir tek sigara bile içmeyi denemeyin.''
20 dakika sonra kan basıncı ve nabız normale döner
Sigaraya bırakan kişinin kalp, akciğer, solunum yolları hastalıkları ve kanserler gibi hastalık risklerinin bir anda azalacağına dikkat çekilen rehberde, sigara içmeyi 35 yaşından önce bırakanlarda erken ölüm riskinin hemen hemen yok olacağının altı çiziliyor.
Sigarayı bıraktıktan sonra vücutta meydana gelecek değişiklikler de sıralandı:
''20 dakika sonra kan basıncı ve nabız normale döner, el ve ayaklarda kan dolaşımı düzelir.
8 saat sonra, kanda oksijen düzeyi normale döner, kalp krizi geçirme riski azalır. 24 saat sonra, vücut karbonmonoksitten arınır.
48 saat sonra, kanda nikotin düzeyi azalır, tat ve koku duyusu artar, peptik ülserli hastaların tedaviye verdiği cevap artar.
72 saat sonra, solunum yollarının gevşemesi sonucu nefes alıp verme rahatlar, solunum yolları fonksiyon görmeye başladığı için sekresyon miktarı artar.
2-12 hafta sonra, vücuttaki tüm dolaşım düzelir, solunum yolu enfeksiyonlarına yakalanma riski azalır, yürürken yorulma ve tıkanma daha az görülür.
3-9 ay sonra öksürük, kısa aralıklarla nefes alıp verme ve hırıltılı ya da ıslık sesli soluk alıp verme gibi solunum yolu problemleri düzelir. Akciğer fonksiyonları yüzde 5-10 artar.
Bir yıl sonra, koroner kalp hastalığı riski yarı yarıya azalır. 12-36 ay sonra mesane kanseri riski yüzde 50 azalır.
5 yıl sonra, kalp krizi geçirme riski ile yemek borusu ve ağız boşluğu kanseri riski yüzde 50 azalır.
10-15 yıl sonra, kalp krizi geçirme riski içmeyenlerle aynı seviyeye iner, akciğer kanseri riski içenlere oranla yüzde 50 azalır."
| 
uzaya türkçe isim
